വിപണിയിൽ വളരെ ജനപ്രിയമായ ആറ് പ്രമുഖ എനർജി ഡ്രിങ്ക് ബ്രാൻഡുകൾക്കെതിരെ കടുത്ത നടപടിയുമായി ഫുഡ് സേഫ്റ്റി ആൻഡ് സ്റ്റാൻഡേർഡ് അതോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ. ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ തെറ്റായ ബ്രാൻഡിംഗും ഉപഭോക്താക്കളെ വഴിതെറ്റിക്കുന്ന തരത്തിലുള്ള പരസ്യ അവകാശവാദങ്ങളും ഉന്നയിച്ചതിനാണ് ഭക്ഷണ സുരക്ഷാ ബോർഡ് ഈ കമ്പനികൾക്ക് ഔദ്യോഗികമായി നോട്ടീസ് അയച്ചിരിക്കുന്നത്. റെഡ് ബുൾ, പെപ്സികോയുടെ അഡ്രിനാലിൻ റഷ്, റിലയൻസ് കൺസ്യൂമർ പ്രൊഡക്ട്സിന്റെ കാമ്പ എനർജി ഡ്രിങ്ക് ഗോൾഡ് ബൂസ്റ്റ്, സ്റ്റീങ് എനർജി ഡ്രിങ്ക്, ഹെൽ എനർജി, കോക്കകോളയുടെ പിന്തുണയുള്ള മോൺസ്റ്റർ എനർജി എന്നിവയാണ് എഫ്എസ്എസ്എഐ നോട്ടീസ് നൽകിയ ആറ് പ്രമുഖ ബ്രാൻഡുകൾ.
ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം ഉൾപ്പെടെയുള്ള ഔദ്യോഗിക സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകൾ വഴിയാണ് ഭക്ഷ്യ സുരക്ഷാ റെഗുലേറ്റർ ഈ വിവരം ജനങ്ങളെ അറിയിച്ചത്. എനർജി ഡ്രിങ്കുകൾ എന്ന പേരിൽ വിപണിയിലിറങ്ങുന്ന ഈ പാനീയങ്ങൾ ബ്രാൻഡിംഗിലും പ്രൊമോഷനുകളിലും വലിയ രീതിയിൽ ഭക്ഷ്യ സുരക്ഷാ നിയമങ്ങൾ ലംഘിച്ചതായി അതോറിറ്റി കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.
എന്താണ് ഈ ബ്രാൻഡുകൾ ചെയ്ത നിയമലംഘനം? എഫ്എസ്എസ്എഐ വ്യക്തമാക്കുന്നതനുസരിച്ച്, ഇന്ത്യയിലെ ഭക്ഷ്യ സുരക്ഷാ നിയമങ്ങളിൽ 'എനർജി ഡ്രിങ്ക്സ്' അല്ലെങ്കിൽ അതിന് സമാനമായ പാനീയങ്ങൾക്കായി പ്രത്യേക മാനദണ്ഡങ്ങളോ പ്രത്യേക കാറ്റഗറിയോ നിലവിൽ ഔദ്യോഗികമായി വിജ്ഞാപനം ചെയ്തിട്ടില്ല. അങ്ങനെയൊരു പ്രത്യേക വിഭാഗം നിയമപരമായി ഇല്ലാതിരുന്നിട്ടും, ഈ കമ്പനികൾ തങ്ങളുടെ ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ ലേബലുകളിലും ബ്രാൻഡിംഗിലും 'എനർജി ഡ്രിങ്ക്' എന്ന പേര് നിയമവിരുദ്ധമായി ഉപയോഗിച്ചു എന്നാണ് പ്രധാന ആരോപണം. ഭക്ഷ്യ സുരക്ഷാ നിയമങ്ങളിലെ 'ഫുഡ് കാറ്റഗറി സിസ്റ്റം' എന്നത് ഉൽപ്പന്നങ്ങളെ തരംതിരിക്കാൻ വേണ്ടി മാത്രമുള്ളതാണെന്നും അല്ലാതെ അത് ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് പേരിടാനോ ലേബൽ ചെയ്യാനോ ഉള്ളതല്ലെന്നും എഫ്എസ്എസ്എഐ കർശനമായി ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു. ആരോഗ്യ അവകാശവാദങ്ങൾക്ക് കടുത്ത വിലക്ക് എന്നാൽ 2006-ലെ ഫുഡ് സേഫ്റ്റി ആൻഡ് സ്റ്റാൻഡേർഡ് ആക്ട് പ്രകാരം ഇത്തരം മെഡിക്കൽ അല്ലെങ്കിൽ തെറാപ്യൂട്ടിക് അവകാശവാദങ്ങൾ യാതൊരു ശാസ്ത്രീയ അടിത്തറയുമില്ലാതെ ആഹാര സാധനങ്ങളിൽ ഉപയോഗിക്കാൻ അനുവാദമില്ല. നോട്ടീസ് ലഭിച്ചതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഈ ആറ് കമ്പനികളുടെയും പ്രതികരണങ്ങൾ ഇതുവരെ ലഭ്യമായിട്ടില്ല. ഉപഭോക്താക്കളുടെ സുരക്ഷയ്ക്കായി എഫ്എസ്എസ്എഐ
ഈ പാനീയങ്ങൾ കുടിച്ചാൽ ശരീരത്തിനും മനസ്സിനും ഉണ്ടാകും എന്ന് കമ്പനികൾ അവകാശപ്പെടുന്ന ചില പ്രത്യേക ഗുണങ്ങളെയും എഫ്എസ്എസ്എഐ ശക്തമായി എതിർത്തു. "ശരീരത്തിനും മനസ്സിനും ഉന്മേഷം നൽകുന്നു", "ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കാൻ സഹായിക്കുന്നു", "ഊർജ്ജ നില വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നു", "ശാരീരിക ക്ഷീണം മാറ്റാൻ സഹായിക്കുന്നു" തുടങ്ങിയ ആകർഷകമായ വാക്കുകൾ ഉപയോഗിച്ചാണ് ഈ ബ്രാൻഡുകൾ വിപണിയിൽ പരസ്യം ചെയ്യുന്നത്.
കഴിഞ്ഞ കുറച്ചു മാസങ്ങളായി തെറ്റായ പരസ്യങ്ങൾ നൽകുന്നവർക്കും ഭക്ഷ്യ സുരക്ഷാ മാനദണ്ഡങ്ങൾ ലംഘിക്കുന്ന കമ്പനികൾക്കുമെതിരെ എഫ്എസ്എസ്എഐ കടുത്ത നടപടികളാണ് സ്വീകരിച്ചു വരുന്നത്. സാധാരണക്കാരായ ഉപഭോക്താക്കളിൽ നിന്നും ലഭിക്കുന്ന പരാതികളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ കൂടിയാണ് ഇത്തരം പരിശോധനകൾ വേഗത്തിലാക്കുന്നത്. ജനങ്ങൾക്കിടയിൽ കൂടുതൽ അവബോധം വളർത്തുന്നതിനായി തങ്ങൾ എടുക്കുന്ന ഇത്തരം നിയമനടപടികൾ ഇൻസ്റ്റാഗ്രാം, എക്സ് (X) തുടങ്ങിയ സോഷ്യൽ മീഡിയ അക്കൗണ്ടുകൾ വഴി അതോറിറ്റി പരസ്യപ്പെടുത്താറുമുണ്ട്. വൻകിട കമ്പനികൾ നിയമങ്ങൾ പാലിക്കുന്നുണ്ടെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്താനും ഉപഭോക്താക്കളുടെ ആരോഗ്യം സംരക്ഷിക്കാനും ഇത്തരം കർശനമായ നടപടികൾ സഹായിക്കുമെന്നാണ് വിലയിരുത്തൽ.