ശനിയുടെ ഉത്തരധ്രുവത്തിലെ ആ 'രഹസ്യ രൂപം'; അന്യഗ്രഹ ജീവികളുടെ കേന്ദ്രമോ?

സൗരയൂഥത്തിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ ഗ്രഹങ്ങളിലൊന്നായ ശനിയിൽ (Saturn) ശാസ്ത്രലോകത്തെ ഇന്നും അത്ഭുതപ്പെടുത്തുന്ന ഒരു പ്രതിഭാസമുണ്ട് - അതിന്റെ ഉത്തരധ്രുവത്തിലുള്ള ഭീമാകാരമായ ഒരു ഷഡ്ഭുജം (Hexagon). ഏകദേശം 30,000 കിലോമീറ്റർ വ്യാസമുള്ള ഈ ഷഡ്ഭുജാകൃതിയിലുള്ള മേഘരൂപം എൺപതുകളുടെ തുടക്കത്തിൽ നാസയുടെ വൊയേജർ ദൗത്യമാണ് ആദ്യമായി കണ്ടെത്തിയത്.

എന്താണ് ഈ പ്രതിഭാസം?

ശനിയുടെ ഉത്തരധ്രുവത്തെ സ്ഥിരമായി വലയം ചെയ്യുന്ന ഒരു വലിയ കൊടുങ്കാറ്റാണിത്. ഇതിന്റെ ആറ് വശങ്ങൾക്കും ഏകദേശം 14,500 കിലോമീറ്റർ നീളമുണ്ട്. മണിക്കൂറിൽ 320 മുതൽ 500 കിലോമീറ്റർ വരെ വേഗതയിൽ വീശുന്ന കാറ്റാണ് ഈ കൃത്യമായ ആകൃതിക്ക് പിന്നിൽ. ഇതിന്റെ മധ്യഭാഗത്ത് ഏകദേശം 2,000 കിലോമീറ്റർ വ്യാസമുള്ള ഒരു ഭീമൻ ചുഴിയുമുണ്ട്.

നിഗൂഢ സിദ്ധാന്തങ്ങൾ

ഈ ഷഡ്ഭുജത്തിന്റെ അസാധാരണമായ കൃത്യത പലതരത്തിലുള്ള ചർച്ചകൾക്കും വഴിതെളിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചിലർ ഇതിനെ അന്യഗ്രഹജീവികളുടെ സിഗ്നൽ പ്രക്ഷേപണ കേന്ദ്രമായി കാണുന്നു. മറ്റ് ചിലർ ഇത് ബഹിരാകാശത്തേക്കുള്ള ഒരു കവാടമാണെന്ന് വാദിക്കുന്നു. ദുർമന്ത്രവാദ ചിഹ്നങ്ങളുമായും ഇതിനെ ബന്ധിപ്പിക്കാൻ ശ്രമങ്ങൾ നടന്നിട്ടുണ്ട്.

നാസയുടെ കസീനി (Cassini) പേടകത്തിൽ നിന്നുള്ള വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം, ഇത് തികച്ചും പ്രകൃതിദത്തമായ ഒരു അന്തരീക്ഷ പ്രതിഭാസമാണ്. വാതക ഭീമനായ ശനിയുടെ അന്തരീക്ഷത്തിലെ കാറ്റിന്റെ ഗതിയും ഒഴുക്കുമാണ് ഈ രൂപം നൽകുന്നത്. ഭൂമിയിൽ ഇത്തരം രൂപങ്ങൾ ഉണ്ടാകാത്തതിന് കാരണം ഇവിടുത്തെ മലനിരകളും സമുദ്രങ്ങളും കാറ്റിന്റെ ഗതിയെ സ്വാധീനിക്കുന്നതുകൊണ്ടാണ്. എന്നാൽ ശനിയിൽ ഇത്തരം തടസ്സങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ അന്തരീക്ഷ ചലനങ്ങൾ ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കുന്നു.

ലബോറട്ടറികളിൽ ദ്രാവകങ്ങൾ വേഗത്തിൽ കറക്കി നടത്തിയ പരീക്ഷണങ്ങളിൽ സമാനമായ ബഹുഭുജ രൂപങ്ങൾ ശാസ്ത്രജ്ഞർ പുനഃസൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചുരുക്കത്തിൽ, അന്യഗ്രഹലോകത്തെ ഈ അത്ഭുതം വിചിത്രമായി തോന്നാമെങ്കിലും ഇത് പൂർണ്ണമായും ഭൗതികശാസ്ത്ര നിയമങ്ങൾക്ക് വിധേയമാണ്.