മുകേഷ് അംബാനിയുടെ ആദ്യ കമ്പനി റിലയന്‍സ് അല്ല, പേരുമാറ്റി; കാരണം ഇതാണ്

Updated: Monday, May 6, 2024, 4:05 [IST]

ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വലിയ കോടീശ്വരനാണ് മുകേഷ് അംബാനി,. പിതാവ് ധീരുഭായ് അംബാനി തുടങ്ങി ബിസിനസില്‍ നിന്നാണ് മുകേഷ് അംബാനി അത് വ്യാപിപ്പിച്ചത്. മുകേഷിന്റെയും അനില്‍ അംബാനിയുടെയും ബിസിനസുകളെല്ലാം റിലയന്‍സിന്റെ പേരിലാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. എന്നാല്‍ ഈ കമ്പനിയുടെ യഥാര്‍ത്ഥ പേര് അതായിരുന്നില്ല.

നിലവില്‍ മീഡിയ, ഡിജിറ്റല്‍ സര്‍വീസുകള്‍, ടെലികമ്മ്യൂണിക്കേഷന്‍സ്, റീട്ടെയില്‍, പെട്രോകെമിക്കലുകള്‍, ഊര്‍ജം എന്നീ മേഖലകളില്‍ ഇപ്പോള്‍ റിലയന്‍സ് നിറഞ്ഞുനില്‍ക്കുന്നുണ്ട്. ധീരുഭായ് ഈ കമ്പനി ആരംഭിക്കുന്നത് 1958ലാണ്. ഒരിക്കല്‍ പോലും ഇന്ന് കാണുന്ന അത്രയും വലിയ ഉയര്‍ച്ചയിലേക്ക് കമ്പനി എത്തുമെന്ന് ധീരുഭായ് അംബാനി പോലുള്ള വിചാരിച്ചിട്ടുണ്ടാവില്ല.

രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും വലിയ ബ്രാന്‍ഡാണ് ഇന്ന് റിലയന്‍സ്. എന്നാല്‍ ധീരുഭായ് അംബാനി തന്റെ കമ്പനിക്ക് റിലയന്‍സ് എന്ന് പേരിടാന്‍ കാരണമുണ്ട്. സ്വതന്ത്രതയിലും, അതുപോലെ സ്വയം പര്യാപ്തതയിലും വലിയ രീതിയില്‍ വിശ്വസിച്ചിരുന്നത് കൊണ്ടാണ് ധീരുഭായ് അത്തരമൊരു പേര് സ്വീകരിച്ചത്.

റിലയന്‍സ് ആരുടെയും സഹായമില്ലാതെ സ്വതന്ത്രമായി ലക്ഷ്യങ്ങള്‍ പൂര്‍ത്തീകരിക്കാന്‍ ഒപ്പം നില്‍ക്കുമെന്നാണ് ധീരുഭായ് അംബാനി വിശ്വസിച്ചിരുന്നത്. ധീരുഭായ് അംബാനി ഒരു പാര്‍ട്ണര്‍ഷിപ്പിലൂടെയാണ് കമ്പനിയെ രൂപപ്പെടുത്തിയെടുത്തത്. തന്റെബന്ധു കൂടിയായ ചമ്പക് ലാല്‍ ധമാനിയുമായി ചേര്‍ന്നായിരുന്നു ബിസിനസ്. ഇന്ത്യന്‍ ബിസിനസിനെ തന്നെ മൊത്തത്തില്‍ മാറ്റിയെഴുതുന്ന കമ്പനിയായി റിലയന്‍സ് മാറുകയായിരുന്നു.

ധീരുഭായ് അംബാനിയുടെ കമ്പനിയുടെ പേര് പക്ഷേ ആദ്യം റിലയന്‍സ് എന്നായിരുന്നില്ല. ധീരുഭായിയും ചമ്പക് ലാലും ചേര്‍ന്ന് യെമനും ഇന്ത്യയും തമ്മിലുള്ള വ്യാപാര സാധ്യതകളാണ് ആദ്യം പരിശോധിച്ചത്. കാരണം ഇരുവരും അന്ന് യെമനിലായിരുന്നു താമസിച്ചത്. ഇരുവരും ചേര്‍ന്ന് മാജിന്‍ എന്നൊരു കമ്പനിയാണ് ആദ്യം തുടങ്ങിയത്.

1950കളും അവസാനത്തിലായിരുന്നു ഈ ബിസിനസ് ആരംഭിച്ചത്. ഇന്ത്യയില്‍ നിന്ന് സുഗന്ധവ്യജ്ഞനങ്ങളും പോളിസ്റ്ററും യെമനിലെത്തിക്കുന്ന ബിസിനസായിരുന്നു ഇത്. റിലയന്‍സിന്റെ തറക്കല്ല് ഇതായിരുന്നു എന്ന് തന്നെ പറയാം. പിന്നീടാണ് മാജിന്‍ എന്ന കമ്പനി റിലയന്‍സ് എന്നായി മാറിയത്.

1960കളുടെ തുടക്കത്തില്‍ തന്നെ ധീരുഭായിയും ചമ്പക് ലാലും ഇന്ത്യയിലെത്തിയിരുന്നു. റിലയന്‍സ് കൊമേഴ്ഷ്യല്‍ കോര്‍പ്പറേഷന്‍ എന്ന പേരില്‍ പുതിയ ബിസിനസ് ആരംഭിക്കുകയായിരുന്നു. ഇരുവരും സ്വന്തം അറിവും പരിചയസമ്പത്തും ചേര്‍ത്ത് ബിസിനസ് വളര്‍ത്തിയെടുക്കുകയായിരുന്നു. 1965ല്‍ അംബാനിയും ധമാനിയും തമ്മിലുള്ള കൂട്ടുകച്ചവടം അവസാനിച്ചു. ഇരുവരുടെയും വ്യത്യസ്തമായ ബിസിനസ് താല്‍പര്യങ്ങളായിരുന്നു കാരണം.

ബിസിനസില്‍ അംബാനി റിസ്‌ക് എടുക്കാന്‍ തയ്യാറായിരുന്നു. എന്നാല്‍ ധമാനി സൂക്ഷിച്ചായിരുന്നു കാര്യങ്ങള്‍ നടത്തിയത്. അതുകൊണ്ടാണ് പിരിഞ്ഞത്. ധീരുഭായ് അംബാനിയുടെ കീഴില്‍ റിലയന്‍സ് പിന്നീട് തഴച്ചുവളരുകയായിരുന്നു.

ടെക്‌സ്റ്റൈല്‍ വ്യാപാരത്തിലേക്ക് കടന്നതോടെ റിലയസ് ടെക്‌സ്‌റ്റൈല്‍സ് എന്ന് 1966ല്‍ പേരുമാറ്റുകയായിരുന്നു. നിരവധി മേഖലകളിലേക്ക് ബിസിനസ് എത്തിയതോടെ റിലയന്‍സ് ഇന്‍ഡസ്ട്രീസ് ലിമിറ്റഡ് എന്നായി കമ്പനി മാറുകയായിരുന്നു മുകേഷ് അംബാനിയുടെ കീഴിലും കമ്പനി വളരുകയായിരുന്നു.